UX چیست؟ مطالعه این مقاله توسط شما صرفا در دو حالت ممکن است، حالت اول اینکه موس رایانه را در دست دارید و حالت دوم که صفحه لمسی تلفن همراه یا تبلت در دست شماست. احساس و تجربهای که از در دست گرفتن موس یا تلفن همراه خود دارید، یک تجربه کاربری یا UX است.
اگر در زمان در دست گرفتن تلفن حس میکنید صیقلی بودن گوشههای آن باعث لیز خوردن این وسیله از دستتان میشود این یک تجربه کاربری بد یا UX پایین نسبت به این دستگاه است.
در مقابل اگر حس میکنید در زمان استفاده از موبایل خود حس خوبی به دلیل خوش دست بودن آن دارید، این حاصل از طراحی صحیح این وسیله است و در نهایت به آن تجربه کاربری مثبت میگویند.
UX صرفا مربوط به دنیای رایانه و مانیتورهای الکترونیکی نیست!! تجربه شما نسبت به استفاده از صندلی زیر پایتان، کفشها و حتی ساعت مچی شما، همه و همه تجربه کاربری یا UX نام دارد که میتواند نسبت به ویژگیهای وسایل مذکور، مثبت یا منفی باشد.
UX یا تجربه کاربری در سایت و اپلیکیشن!
امیدوارم با مطالعه تعریف ذکر شده در بالا، به خوبی به جواب سؤال «UX چیست» رسیده باشید. مفهوم UX در اغلب کارخانجات بزرگِ تولیدی و شرکتها و قبل از انتشار محصول مورد توجه قرار میگیرد.
تصور کنید که شما قصد سفارش طراحی لوگو در سایت mrsalar را دارید. پس از ورود به سایت، بعد از چند ثانیه گشت و گذار و در فوتر صفحه، به لینک برگه خدمات میرسید و پس از انتخاب آن به صفحهای منتقل میشوید که در آنجا باید از میان خدمات موجود که عبارتند از:
- برند سازی
- گرافیک
- طراحی سایت
و…
شاخه گرافیک را انتخاب کرده و بعد از رجوع به صفحه دیگر، در نهایت به لینک برگه طراحی لوگو برسید. احتمالا این پروسه خسته کننده بین ۱ تا ۳ دقیق از زمان شما را میگیرد.
حال تصور کنید که این بار پس از ورود به سایت، در همان ابتدای کار و در منو، با دستهبندی خدمات روبرو شده و در آنجا از زیر شاخه خدماتِ گرافیک، گزینه طراحی لوگو را انتخاب میکنید.
این انتخاب شما نهایتا ۲۰ ثانیه زمان و صرفا یک کلیک نیاز دارد.
یکی از مشکلاتی که همیشه در آموزش مفهوم تجربه کاربری با آن روبرو ایم، این است که دانش آموختگان واژه UX را با واژه UI برابر میدانند. به هیچ عنوان این دو با یکدیگر مترادف نیستند. UI به معنای رابط کاربری است و میتوان آن را قسمتی از UX دانست. برای درک بهتر میتوانید به مقاله UI چیست در سایت mrsalar مراجعه کنید.
اهمیت مداوم به بهبود تجربه کاربری!!
از جمله دلایل موفقیت شرکتهای بزرگ، اهمیت به بهبود مداوم تجربه کاربری یا USER EXPERIENCE در محصولات و خدمات است. این یعنی:
- تلفن همراه آیفون ۷ نسبت به نسخه ۶ آن تجربه کاربری بهتری دارد.
- کار با نسخه ویندوز ۷، از کار با نسخه XP آن حس بسیار بهتری به ما میدهد
- و…
اهمیت به بهبود تجربه کاربری در محصولات اغلب به صورت بهبود آن، نسبت به محصول قبلی است اما در سایت و اپلیکیشن این روند کمی متفاوت است. در دنیای وب و اپلیکیشن، صفحات همواره در حال بروز رسانی با هدف ایجاد تجربه کاربری بهتر هستند.
اگر از مشتریان دائم سایتهای فروشگاهی بزرگی مثل دیجی کالا باشید، به خوبی متوجه این صحبت میشوید. حتی نسخه یک سال پیش این سایت فروشگاهی با نسخه زمان حال آن متفاوت است و ممکن است تا ماه بعد جزییاتی به آن اضافه و یا از آن کم شود.
خوشبختانه اهمیت به تجربه کاربری به تازگی در سایتهای ایرانی به خوبی دیده میشود و حتی کوچکترین جزییات نیز مورد توجه قرار میگیرد.
طراح تجربه کاربری و وظایف آن؟ (UX Designer)
زمانی که در مقاله UI چیست قصد توضیح وظایف یک متخصص رابط کاربری را داشتم به هیچ عنوان تصور نمیکردم که بازگو کردن وظایف نیروی UX تا چه حد میتواند سخت باشد.
شاید در شرکت شما، نیرویی به عنوان نیروی تولید محتوا مشغول به کار باشد. ماه بعد نیز نیرویی به عنوان نیروی تولید محتوا به شرکت شما اضافه میشود که علاوه بر نوشتن مقاله، توانایی انجام تحقیقات کلمات کلیدی را نیز دارد. هر دو این افراد نیروهای تولید محتوا بوده و هیچکدام هم کارشناس تولید محتوا نیستند.
در توضیح وظایف نیروی UX کار نیز با مشکلات اینچنینی روبرو هستیم. اما به طور کلی فردی میتواند به عنوان یک طراح تجربه کاربری مشغول به فعالیت شود که به یک یا چند عنوان از موارد پایین مسلط باشد:
- طراحی تعاملی (Interaction Design)
- رابط کاربری و طراحی دیداری (User Interface Design)
- قابلیت دسترسی (Accessibility)
- کاربردپذیری (Usability)
- تعامل انسان و کامپیوتر (HCI)
- معماری اطلاعات (Information Architecture)
این نیرو باید دائما قسمتهای مختلف سایت را مورد بررسی قرار داده و با ایجاد تغییرات در آن، بهترین تجربه کاربری ممکن را برای کاربران به وجود بیاورد. یکی از ابزارهایی که توسط نیروی طراح تجربه کاربری برای بررسی رفتار مخاطب با صفحات مختلف سایت مورد استفاده قرار میگیرد، ابزار گوگل آنالیتیکس است.
به طور مثال نیروی UX کار پس از بررسی اطلاعات این ابزار مشاهده میکند که در صفحه خرید یکی از محصولات، بیش از ۳۰ درصد کاربران پس از سفارش محصول به صورت ناگهانی سایت را ترک کرده اند. این یک زنگ هشدار است و او باید برای رفع مشکل احتمالی تلاش کند تا بتواند نرخ تبدیل سایت را افزایش دهد.
البته این صرفا یکی از مهم ترین وظایف این نیرو است.
در این مقاله از سایت مستر سالار در مورد مفهوم UX یا تجربه کاربری اطلاعاتی به شما ارائه شد. سعی کردم در این مقاله به جای تعاریف آکادمیک و خشک از مثالهای ملموس استفاده کنم تا بهتر با مطالب خو گرفته و آنها را درک کنید. با آرزوی موفقیت.
